Vakantie is een uitdaging

Afgelopen vakantie is het mij weer opgevallen: het moet "leuk" zijn op  vakantie. En om het leuk te laten zijn en houden mag er meer: er wordt minder vaak nee gezegd en de regels worden versoepeld. Tel daar bovenop dat kinderen vaak later naar bed gaan, de omgeving  anders is dan thuis, en dat ritme en regelmaat vaak ver te zoeken is, en de chaos kan compleet zijn. Ik heb kinderen gezien die zo moe waren dat ze bij het minste of geringste uit hun vel sprongen. Dan kun je boos worden als ouder maar de enige die je boos aan mag kijken ben je zelf: jij bent degene die er voor moet zorgen dat je kind voldoende slaap krijgt.  Of kinderen (en volwassenen) die slecht tegen warm weer kunnen: ook een van de ingrediënten voor een korter lontje. Kinderen hebben behoefte aan duidelijkheid, ook op vakantie.

Omdat je op vakantie bent, zie je ook vaak meer van je kinderen. Leuke punten: "goh, wat kan ze toch lief zijn voor andere kinderen" maar ook minder leuke punten: "ze wil wel heel vaak haar eigen zin". Omdat je dus meer  van je kinderen maar ook van je partner ziet, worden de gezinsverhoudingen soms op scherp gezet (en komt de "leukheid" van vakantie in gevaar)… Dit vraagt om reflectie en een gesprek tussen partners. Soms kom je er samen niet uit: vraag dan een pedagoog.  Ik merk ook hoe lastig ouders het vinden om professionele hulp te vragen over de opvoeding van hun kinderen. Hoe jammer! Ouders lossen het liever zelf op (en soms waait het vanzelf over),  of vragen een goede vriend(in) of familielid. Ik denk vanwege het gevoel van gelijkwaardigheid; je gesprekspartner heeft immers ook kinderen, kent jouw kinderen, (her)kent jouw gevoel  en een pedagoog kent jou (nog) niet. Ik begrijp dat wel maar toch kan een pedagoog vanuit een neutrale positie kijken naar jouw vraag. Een bekende kan dat niet en is toch vaker geneigd sociaal wenselijke antwoorden te geven of met je mee te praten. En dat is niet altijd de oplossing.

Even terug naar de vakantie. Het moet dus "leuk" zijn. Maar waar zit dat dan, dat leuke? Is dat de omgeving, is dat de omgang met elkaar of is het iets anders? Ze zeggen wel eens, als je kinderen het leuk hebben, heb je het zelf ook naar je zin. Ik denk inderdaad dat dit waar is maar tegelijkertijd de kern van het probleem. Om als ouder je boek uit te kunnen lezen, mag je kind langer op de i-pad (wel zo lekker rustig) want dat vindt hij leuk. Nu ervaart je kind, dat regels en situaties te onderhandelen zijn en zal dit dan ook vaker gaan doen. Zeker als deze situatie regelmatig voorkomt (en dat doet het want je wil nog meer boeken lezen/lekker liggen aan het zwembad/naar een dorpje)). Een discussiecultuur of ruzie met je kind op vakantie, of na de vakantie, is geboren. En je komt dus vaker in situaties die niet leuk zijn en ruzie opleveren omdat niet altijd alles mag, ook op vakantie niet…. 

En toch, als je ouders na de vakantie vraagt hoe het was op vakantie, zullen de meeste ouders zeggen dat het een leuke vakantie was. Geen woord meer over de eindeloze discussies/ruzies die je voerde met je kind over i-padgebruik, mag ik naar het zwembad, waar ligt mijn zwembril, ik wil niet naar een dorpje, of ik wil nog niet naar bed want het is nog zo vroeg. De plussen en minnen van de vakantie zijn in het gevoel  bij elkaar opgeteld en de uitkomst is meestal een positief saldo. Gelukkig maar want we moeten volgend jaar weer….

Saskia Bierman, pedagoog

PS. Ik had overigens een leuke vakantie….